🧪🔒

ห้องเรียนส่วนตัว ปอจู & กตัญญู

ใส่รหัสผ่านเพื่อเริ่มเรียน

🏠 กลับห้องเรียน · Basic Chemistry ประถม · SKILL ไร้เทียมทาน

เคมี · สาร สสาร และพลังงาน

เคมี บทที่ 1
📖 มาเรียนกันก่อน

เคมี (Chemistry) คือวิชาที่ศึกษาเรื่อง สสาร (Matter) และ พลังงาน (Energy) ใน 4 มุมมอง

4 มุมมองของวิชาเคมี
1️⃣ ศึกษาคุณสมบัติ/ลักษณะของสสาร (Properties or Characteristics)
2️⃣ ศึกษาส่วนประกอบของสสาร (Composition)
3️⃣ ศึกษาการเปลี่ยนแปลงของสสาร (Transformation)
4️⃣ ศึกษาพลังงานที่เปลี่ยนแปลงขณะสสารเปลี่ยนสถานะ
🧪 เคมี (Chemistry) 1️⃣ คุณสมบัติ Properties 2️⃣ ส่วนประกอบ Composition 3️⃣ การเปลี่ยนแปลง Transformation 4️⃣ พลังงาน Energy change
⚛️ สสาร (Matter) — สิ่งที่มีมวล ต้องการที่อยู่ มีปริมาตร สัมผัสได้ · อาจมองเห็นหรือไม่เห็นก็ได้ เช่น น้ำ ดิน อากาศ
🧪 สาร (Substance) — สสารที่ถูกศึกษาจนทราบสมบัติและองค์ประกอบที่แน่นอน · สารแต่ละชนิดมีสมบัติเฉพาะตัว
⚡ พลังงาน (Energy) — ความสามารถในการทำงาน · ไม่มีมวล ไม่มีปริมาตร ∴ ไม่ใช่สสาร เช่น แสง เสียง ความร้อน
⚛️ สสาร (Matter) 🧪 สาร (Substance) ⚡ พลังงาน (Energy) มีมวล ✓ มีปริมาตร ✓ สัมผัสได้ ✓ เช่น น้ำ ดิน อากาศ = สสาร ที่รู้ สมบัติแน่นอน ✓ มีสมบัติเฉพาะตัว เช่น H₂O, NaCl, O₂ ไม่มีมวล ✗ ไม่มีปริมาตร ✗ ∴ ไม่ใช่สสาร เช่น แสง เสียง ความร้อน
สถานะของสาร (States of Matter) — สสารในธรรมชาติมี 3 สถานะ:
🧊 ของแข็ง (Solid) — อนุภาคชิดกัน · แรงยึดเหนี่ยวสูง · รูปร่างและปริมาตรคงที่ เช่น เหล็ก อะลูมิเนียม เงิน
💧 ของเหลว (Liquid) — อนุภาคห่างขึ้น เคลื่อนที่ได้ · ปริมาตรคงที่ แต่รูปร่างตามภาชนะ เช่น น้ำ แอลกอฮอล์ โบรมีน
🌫️ แก๊ส (Gas) — อนุภาคห่างมาก แรงยึดเหนี่ยวต่ำ · รูปร่างและปริมาตรตามภาชนะ เช่น O₂, H₂, CO₂, N₂
สถานะ มวล ปริมาตร ความหนาแน่น รูปร่าง 🧊 Solid (ของแข็ง) มีมวล (ขึ้นกับปริมาณ) คงที่ สูง คงที่ 💧 Liquid (ของเหลว) มีมวล คงที่ ปานกลาง เปลี่ยน ตามภาชนะ 🌫️ Gas (แก๊ส) มีมวล เปลี่ยน ตามภาชนะ ต่ำ เปลี่ยน ตามภาชนะ
✏️ มาฝึกทำกัน
📝 การบ้าน · ระดับสอบเข้า ม.1 ห้องพิเศษ · คิดก่อน แล้วกดดูเฉลย
การบ้าน ข้อ 1
สิ่งใดต่อไปนี้ ไม่ใช่สสาร?
ก. น้ำแข็งในตู้เย็น    ข. อากาศรอบตัวเรา
ค. แสงจากหลอดไฟ    ง. ควันจากท่อไอเสียรถ
✅ ตอบ ค. แสงจากหลอดไฟ
แสงจากหลอดไฟ = พลังงาน ไม่มีมวล ไม่มีปริมาตร → ไม่ใช่สสาร
น้ำแข็ง / อากาศ / ควัน ล้วนมีมวลและปริมาตร → เป็นสสารทั้งสิ้น
การบ้าน ข้อ 2
น้ำ 500 กรัม ถูกแช่แข็งจนกลายเป็นน้ำแข็งทั้งหมด มวลของน้ำแข็งจะเป็นเท่าใด?
ก. น้อยกว่า 500 กรัม เพราะน้ำระเหยบางส่วนขณะแช่แข็ง
ข. 500 กรัม เพราะการเปลี่ยนสถานะไม่ทำให้มวลเปลี่ยนแปลง
ค. มากกว่า 500 กรัม เพราะน้ำแข็งมีปริมาตรมากกว่าน้ำ
ง. ขึ้นกับอุณหภูมิของตู้เย็น
✅ ตอบ ข. 500 กรัม
มวลไม่เปลี่ยนแปลงเมื่อเปลี่ยนสถานะ เพราะอนุภาคยังคงเท่าเดิม แค่เรียงตัวใหม่
⚠️ สิ่งที่เปลี่ยนคือ ปริมาตร (น้ำแข็งพองกว่าน้ำ) แต่มวลยังคง 500 กรัม
การบ้าน ข้อ 3
ข้อใดอธิบายสาเหตุที่ ของแข็งมีรูปร่างและปริมาตรคงที่ ได้ถูกต้องที่สุด?
ก. ของแข็งมีมวลมาก จึงตั้งทรงอยู่ได้โดยไม่ไหล
ข. อนุภาคอยู่ชิดกันมาก แรงยึดเหนี่ยวสูง ทำให้ไม่เคลื่อนที่
ค. ของแข็งมีความหนาแน่นสูง จึงไม่สามารถขยายตัวได้
ง. อนุภาคของแข็งหยุดนิ่งสมบูรณ์ เพราะไม่มีพลังงาน
✅ ตอบ ข. อนุภาคชิดกัน แรงยึดเหนี่ยวสูง
แรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาคสูงมาก จนอนุภาคสั่นสะเทือนอยู่กับที่ ไม่เคลื่อนย้ายตำแหน่ง → รูปร่างและปริมาตรจึงคงที่
⚠️ ง. ผิด เพราะอนุภาคของแข็งมีพลังงานและสั่นอยู่เสมอ แค่ไม่เคลื่อนย้ายตำแหน่ง
การบ้าน ข้อ 4
นักเรียนสังเกตว่า ลูกโป่งแฟบลงเมื่อนำเข้าตู้เย็น ปรากฏการณ์นี้แสดงสมบัติใดของแก๊ส?
ก. มวลของแก๊สลดลงเมื่ออุณหภูมิต่ำ
ข. ปริมาตรของแก๊สลดลงเมื่ออุณหภูมิต่ำ เพราะอนุภาคเคลื่อนที่ช้าลง
ค. แก๊สกลายเป็นของเหลวเมื่อเย็นลง
ง. ความหนาแน่นของแก๊สเพิ่มขึ้น จึงกดให้ลูกโป่งยุบ
✅ ตอบ ข. ปริมาตรของแก๊สลดลงเมื่ออุณหภูมิต่ำ
อุณหภูมิลด → อนุภาคแก๊สเคลื่อนที่ช้าลง → ชนผนังน้อยลง → ปริมาตรลดลง → ลูกโป่งแฟบ
มวลไม่เปลี่ยน · แก๊สในลูกโป่งไม่กลายเป็นของเหลว (อุณหภูมิไม่ต่ำพอ)
การบ้าน ข้อ 5
สมบัติใดที่ ของแข็ง ของเหลว และแก๊สมีเหมือนกัน ทุกสถานะ?
ก. รูปร่างคงที่    ข. ปริมาตรขึ้นกับภาชนะ    ค. มีมวล    ง. ความหนาแน่นเท่ากัน
✅ ตอบ ค. มีมวล
สสารทุกชนิดทุกสถานะ มีมวลเสมอ (ขึ้นกับปริมาณสาร)
รูปร่างคงที่ → เฉพาะของแข็ง · ปริมาตรตามภาชนะ → เฉพาะแก๊ส · ความหนาแน่น → ต่างกันทั้งสาม
การบ้าน ข้อ 6
"ควัน" ที่ลอยออกมาจากไฟ จัดเป็นอะไร และเพราะอะไร?
ก. พลังงาน เพราะเกิดจากการเผาไหม้ซึ่งเป็นกระบวนการให้พลังงาน
ข. ทั้งสสารและพลังงาน เพราะควันมีทั้งอนุภาคและความร้อน
ค. สสาร เพราะควันมีอนุภาคแข็งขนาดเล็กและแก๊สผสมกัน มีมวลและปริมาตร
ง. ไม่ใช่ทั้งสสารและพลังงาน เพราะมองเห็นได้แต่จับต้องไม่ได้
✅ ตอบ ค. สสาร
ควัน = อนุภาคแข็งขนาดเล็กมาก (เขม่า) + แก๊สผสม → มีมวล มีปริมาตร → เป็นสสาร
⚠️ ข. ผิด เพราะ "สสารและพลังงาน" เป็นสิ่งที่แตกต่างกัน ความร้อนในควันเป็นพลังงานแยกออกจากตัวควัน (สสาร)
0:00 0:00 🔊 เสียงครู