เคมี · การเปลี่ยนแปลงสถานะของสาร
เคมี ครั้งที่ 5 · 30 ม.ค. 2570
📖 สถานะของสาร (States of Matter)
สสารมี 3 สถานะหลัก (และพลาสมาเป็นสถานะที่ 4) ต่างกันที่ การจัดเรียงและการเคลื่อนที่ของอนุภาค
🔄 การเปลี่ยนสถานะ 6 แบบ + พลังงาน
เมื่อสารได้รับหรือเสียความร้อน อนุภาคจัดเรียงใหม่ → เปลี่ยนสถานะ · บางแบบ ดูดความร้อน (endothermic) บางแบบ คายความร้อน (exothermic)
🌡️ ระหว่างเปลี่ยนสถานะ อุณหภูมิคงที่! — ความร้อนที่ให้/เอาออก ใช้จัดเรียงอนุภาคใหม่ ไม่ได้ทำให้อุณหภูมิเปลี่ยน
• อุณหภูมิที่ของแข็ง↔ของเหลว = จุดหลอมเหลว = จุดเยือกแข็ง (ค่าเดียวกัน เช่น น้ำ 0°C)
• อุณหภูมิที่ของเหลว↔แก๊ส (ทั้งของเหลวเดือดพร้อมกัน) = จุดเดือด (น้ำ 100°C)
🧊 การระเหิด (Sublimation) — ของแข็ง → แก๊ส โดยไม่ผ่านของเหลว · เช่น การบูร · ลูกเหม็น (แนฟทาลีน) · เมนทอล · น้ำแข็งแห้ง (CO₂แข็ง)
⚗️ ระบบ และการดูด-คายพลังงาน
ระบบ (System) = สิ่งที่เราสนใจศึกษา · สิ่งแวดล้อม (Surrounding) = สิ่งที่อยู่นอกระบบ · แบ่งระบบเป็น 3 แบบ:
🔓 ระบบเปิด — ถ่ายเทได้ทั้งมวลสารและพลังงานกับสิ่งแวดล้อม
🔒 ระบบปิด — ถ่ายเทได้เฉพาะพลังงาน (มวลสารถ่ายเทไม่ได้)
🛡️ ระบบโดดเดี่ยว — ถ่ายเทไม่ได้ทั้งมวลสารและพลังงาน
🔥 ดูดความร้อน (Endothermic) — ระบบรับพลังงานจากสิ่งแวดล้อม (สิ่งแวดล้อมเย็นลง) · เช่น น้ำแข็งละลาย · น้ำเดือด · การระเหิด
❄️ คายความร้อน (Exothermic) — ระบบปล่อยพลังงานสู่สิ่งแวดล้อม (สิ่งแวดล้อมอุ่นขึ้น) · เช่น น้ำกลายเป็นน้ำแข็ง · ไอน้ำควบแน่นเป็นหยดน้ำ
📝 การบ้าน (ตามหนังสือ) · 10 ข้อ · คิดก่อน แล้วเลือกคำตอบ ครูเฉลยให้ทุกข้อ