SKILL LEARNING · วิทยาศาสตร์ ม.1

บทที่ 1 — เซลล์และสิ่งมีชีวิต

ชีววิทยาพื้นฐาน 🔬 เซลล์พืช · เซลล์สัตว์ · ส่วนประกอบ ม.1 ภาคเรียน 1
เซลล์คืออะไร?

เซลล์ (Cell) คือ หน่วยพื้นฐานที่เล็กที่สุดของสิ่งมีชีวิต ทุกสิ่งมีชีวิตประกอบด้วยเซลล์อย่างน้อย 1 เซลล์ขึ้นไป เซลล์ทำหน้าที่รับสารอาหาร สร้างพลังงาน ขับของเสีย และถ่ายทอดข้อมูลทางพันธุกรรม

นิวเคลียส ไมโทคอนเดรีย เซลล์สัตว์ ไม่มีผนังเซลล์/คลอโรพลาสต์ คลอโรพลาสต์ แวคิวโอล นิวเคลียส เซลล์พืช มีผนังเซลล์+คลอโรพลาสต์
ส่วนประกอบสำคัญของเซลล์
ส่วนประกอบหน้าที่พบใน
เยื่อหุ้มเซลล์ (Cell membrane)ควบคุมการผ่านเข้า-ออกของสารเซลล์ทุกชนิด
นิวเคลียส (Nucleus)ควบคุมการทำงานของเซลล์ เก็บ DNAเซลล์ทุกชนิด
ไซโทพลาซึม (Cytoplasm)บรรจุออร์แกเนลล์ต่าง ๆเซลล์ทุกชนิด
ไมโทคอนเดรียสร้างพลังงาน (ATP) โรงไฟฟ้าของเซลล์เซลล์ทุกชนิด
คลอโรพลาสต์สังเคราะห์แสง เปลี่ยนแสงเป็นน้ำตาลเซลล์พืชเท่านั้น
แวคิวโอลเก็บน้ำ สารอาหาร ของเสียพืช (ใหญ่) / สัตว์ (เล็ก)
ผนังเซลล์ให้ความแข็งแรง ค้ำจุนรูปร่างเซลล์พืชเท่านั้น
เปรียบเทียบเซลล์พืช vs เซลล์สัตว์
  1. ผนังเซลล์ — พืช ✅ มี (เซลลูโลส) · สัตว์ ❌ ไม่มี
  2. คลอโรพลาสต์ — พืช ✅ มี (สีเขียว) · สัตว์ ❌ ไม่มี
  3. แวคิวโอล — พืช ✅ ใหญ่มาก (1 อัน) · สัตว์ มีขนาดเล็กหลายอัน
  4. รูปร่าง — พืช เป็นเหลี่ยม สม่ำเสมอ · สัตว์ กลม/ไม่แน่นอน
  5. เยื่อหุ้มเซลล์ — ทั้งคู่ ✅ มีทั้งคู่
  6. นิวเคลียส — ทั้งคู่ ✅ มีทั้งคู่
  7. ไมโทคอนเดรีย — ทั้งคู่ ✅ มีทั้งคู่
แบบฝึกหัด 5 ข้อ
ข้อ 1
ส่วนใดของเซลล์ทำหน้าที่เป็น "โรงไฟฟ้า" ผลิตพลังงานให้เซลล์?
ข้อ 2
ส่วนประกอบใดพบในเซลล์พืชแต่ไม่พบในเซลล์สัตว์?
ข้อ 3
นิวเคลียสทำหน้าที่สำคัญอะไรในเซลล์?
ข้อ 4
ข้อใดกล่าวถูกต้องเกี่ยวกับแวคิวโอลของเซลล์พืช?
ข้อ 5
เยื่อหุ้มเซลล์ (Cell membrane) ทำหน้าที่ใด?
📝 บันทึกผู้ปกครอง

บทนี้ครอบคลุมมาตรฐาน ว 1.1 ม.1 — โครงสร้างและหน้าที่ของเซลล์ หากต้องการทบทวนเพิ่ม ลองให้เด็กวาดเซลล์พืชและเซลล์สัตว์พร้อมระบุส่วนประกอบ หรือตอบคำถาม "อะไรต่างกัน 3 ข้อ?"