หลักสูตร ‣ 🇹🇭 ภาษาไทย ป.5 ‣ บทที่ 8

บทที่ 8 — การเขียนเรียงความ

🇹🇭 คำนำ เนื้อเรื่อง สรุป · ป.5
📋 ตัวชี้วัด: ท2.1 ป.5/2 · ท2.1 ป.5/3
การเขียนเรียงความ
คำนำ เนื้อเรื่อง สรุป
สวัสดีค่ะเด็ก ๆ วันนี้ครูจะพาไปรู้จักการเขียนเรียงความนะคะ การเขียนเรียงความเป็นทักษะสำคัญที่ช่วยให้เราถ่ายทอดเรื่องราวและความคิดได้อย่างเป็นระบบ ลองมาดูกันว่าเรียงความที่ดีมีองค์ประกอบอะไรบ้างค่ะ
📘 เรียงความคืออะไร
การเขียนเรียงความ คือการนำข้อความหรือเรื่องราวมาเรียบเรียงอย่างมีศิลปะ โดยใช้ภาษาที่สละสลวย ถูกต้องตามหลักภาษาไทย เพื่อถ่ายทอดความรู้ ความคิด และความรู้สึกให้ผู้อ่านเข้าใจ เรียงความที่ดีจะต้องมีเอกภาพคือมีใจความสำคัญเดียว มีสัมพันธภาพคือเนื้อหาต่อเนื่องกัน และมีสารัตถภาพคือมีเนื้อหาสมบูรณ์
🧩 โครงสร้างของเรียงความ
ส่วนประกอบความหมายลักษณะการเขียน
คำนำส่วนเริ่มต้นเรื่องเขียนดึงดูดความสนใจผู้อ่าน ไม่ยาวเกินไป นำเข้าสู่เนื้อเรื่อง
เนื้อเรื่องส่วนที่เป็นใจความหลักเป็นส่วนที่ยาวที่สุด อาจมีหลายย่อหน้า เล่ารายละเอียดที่สอดคล้องกับหัวข้อ
สรุปส่วนท้ายสุดของเรื่องเขียนฝากข้อคิด ขมวดปม หรือสรุปเนื้อหาทั้งหมดเพื่อปิดเรื่องให้น่าประทับใจ

โครงสร้างหลักต้องมี 3 ส่วนนี้เสมอ คือ คำนำ เนื้อเรื่อง และสรุป

💬 ตัวอย่างการเขียนส่วนต่าง ๆ
การเกริ่นนำด้วยคำถาม (คำนำ)
เช่น ป่าไม้มีความสำคัญต่อชีวิตเราอย่างไรบ้าง
การยกบทกวีหรือคำคม (คำนำ/สรุป)
เช่น การยกกลอนสี่สุภาพที่เกี่ยวกับธรรมชาติมาประกอบ
การอธิบายความสำคัญ (เนื้อเรื่อง)
เช่น ป่าไม้เป็นแหล่งกำเนิดต้นน้ำลำธารและที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่า
การยกตัวอย่างประกอบ (เนื้อเรื่อง)
เช่น ในปัจจุบันเกิดภาวะโลกร้อนเนื่องจากการตัดไม้ทำลายป่า
การฝากข้อคิดให้ปฏิบัติ (สรุป)
เช่น เราทุกคนจึงควรช่วยกันปลูกป่าและรักษาต้นไม้ไว้ให้ลูกหลาน
📐 หลักสำคัญต้องจำ
โครงสร้างเรียงความเปรียบเหมือนต้นไม้ (ราก ลำต้น ดอกผล)
โครงสร้างเรียงความเปรียบเหมือนต้นไม้ (ราก ลำต้น ดอกผล)
✏️ แบบฝึกหัดวางโครงเรียงความ
1. หัวข้อ 'ครอบครัวแสนสุข' ส่วนคำนำควรเขียนเกี่ยวกับอะไร
เฉลย
เกริ่นนำถึงความสำคัญของครอบครัวที่มีต่อชีวิตของเรา
2. หัวข้อ 'ครอบครัวแสนสุข' ส่วนเนื้อเรื่องควรมีประเด็นใดบ้าง
เฉลย
สมาชิกในครอบครัว กิจกรรมที่ทำร่วมกัน และความรักความผูกพัน
3. หัวข้อ 'ครอบครัวแสนสุข' ส่วนสรุปควรจบแบบใด
เฉลย
สรุปความรู้สึกภูมิใจและรักครอบครัว ฝากข้อคิดให้ทุกคนรักครอบครัว
4. หากมีหลายประเด็นในส่วนเนื้อเรื่อง ควรทำอย่างไร
เฉลย
แบ่งเป็นหลายย่อหน้า ย่อหน้าละหนึ่งประเด็นสำคัญ
🎯 ทดสอบความเข้าใจ
ข้อ 1. ส่วนใดของเรียงความที่ควรมีความยาวมากที่สุด
  1. เนื้อเรื่อง
  2. คำนำ
  3. สรุป
  4. ทุกส่วนยาวเท่ากัน
เฉลย + เหตุผล
ตอบข้อ 1 — เนื้อเรื่องเป็นส่วนที่ต้องอธิบายรายละเอียด ยกตัวอย่าง และให้ข้อมูลหลัก จึงต้องมีความยาวมากที่สุด
ข้อ 2. การฝากข้อคิดหรือคำคม ทิ้งท้ายเรื่อง ควรอยู่ในส่วนใด
  1. สรุป
  2. คำนำ
  3. เนื้อเรื่อง
  4. ชื่อเรื่อง
เฉลย + เหตุผล
ตอบข้อ 1 — ส่วนสรุปคือการปิดเรื่อง การฝากข้อคิดหรือคำคมจะช่วยให้เรื่องจบลงอย่างน่าประทับใจ
ข้อ 3. โครงสร้างของเรียงความประกอบด้วยอะไรบ้าง เรียงตามลำดับ
  1. คำนำ เนื้อเรื่อง สรุป
  2. เนื้อเรื่อง คำนำ สรุป
  3. คำนำ สรุป เนื้อเรื่อง
  4. สรุป เนื้อเรื่อง คำนำ
เฉลย + เหตุผล
ตอบข้อ 1 — การเขียนเรียงความที่ถูกต้อง ต้องเริ่มต้นด้วยคำนำ ตามด้วยเนื้อเรื่อง และจบด้วยสรุปเสมอ
📋 สารบัญ — ภาษาไทย ป.5
  1. 1 ชนิดของคำ: บุพบท สันธาน อุทาน
  2. 2 ชนิดและส่วนประกอบของประโยค
  3. 3 คำราชาศัพท์และคำสุภาพ
  4. 4 คำที่มาจากภาษาต่างประเทศ
  5. 5 ภาษาไทยมาตรฐานและภาษาถิ่น
  6. 6 การอ่านจับใจความ แยกข้อเท็จจริงและข้อคิดเห็น
  7. 7 สำนวนโวหาร
  8. 8 การเขียนเรียงความ ◀
  9. 9 การเขียนย่อความและจดหมายกิจธุระ
  10. 10 คำประพันธ์: กาพย์ยานี 11
  11. 11 วรรณคดี: สรุปเรื่อง ข้อคิด คุณค่า
  12. 12 การอ่านแผนภาพ แผนภูมิ และวิเคราะห์ข้อมูล
← ก่อนหน้า8/12